Diyabeti Tanıyalım

Çocuklarda Tip 1 Diyabet hastalığı hangi belirtilerle ortaya çıkıyor?

Çocuklarda da erişkinlerde olduğu gibi en sık görülen bulgular, çok ve sık idrar yapma, çok su içme ve her zaman görülmese de iştah artmasıdır. Aileler önce çocukların her zamankinden daha çok su içmeye başladığını, yanlarında sürekli su şişesi bulundurduklarını, suya doymadıklarını, sanki yalnızca suyla beslendiklerini söylerler. Çok idrar yapma, gün içinde çocukların dikkat çekici sıklıkta tuvalete gitmesi ile belli olur. Bu nedenle ders sırasında tuvalete gitmek için izin istemeye başlayan çocuklarda diğer bulgular araştırılmalıdır.

Bunun yanında daha önce gece idrar yapmak için uyanmayan çocukların 1-2 kez idrar yapmak için uyanması ve bazen gece altını ıslatması dikkat çekicidir. Küçük çocuklarda ise anneler sık bez değiştirmeye başladıklarını fark ederler. Çocuklar iştahlarının artmasına rağmen kilo kaybederler, annelerin deyimiyle süzülürler. Kız çocuklarında genital bölgede mantar enfeksiyonu olabilir ya da bebeklerde inatçı pişiklerin görülebilir.

Bazı çocuklar halsizlik, hafif ateş, karın ağrısı gibi özelliği olmayan bulgularla doktora giderler ve aileler diyabete özgü bulguları söylemeyebilirler. Çocukların okul performansında azalma, çabuk yorulma gibi yakınmaları olabilir ve eskisine göre daha sık devamsızlık yapmaya başlayabilirler. Bu nedenle çocukların beklenmeyecek şekilde devamsızlık yapmaya başlaması öğretmenler tarafından incelenmelidir.

Yukarıdaki bulgularla hekime getirilmeyen çocuklarda, bir süre sonra insülin eksikliğinin şiddetlenmesine bağlı olarak bulantı, kusma, karın ağrısı, gözlerde çöküklük, derin ve hızlı nefes alma (solunum sıkıntısı), ağızda aseton kokusu gibi diyabet komasına doğru gidişin belirtileri başlar. Diyabet bulgularının erken fark edilmemesi ya da sağlık kuruluşlarında diyabet tanısının atlanması ile diyabet koması gibi tehlikeli bir tablo ile başvurma arasında yakın ilişki vardır.

Çocuklarda Tip 2 Diyabet’in belirtileri Tip 1 Diyabet’ten farklı mıdır? Çocukluk çağında Tip 2 Diyabet ne tür yakınmalara neden oluyor?

Günümüzde özellikle ABD’de çocukluk çağında Tip 2 Diyabet vakalarının oranı artmakta, bazı bölgelerde vakaların 4’te 1’ini Tip 2 Diyabet vakaları oluşturmaktadır. Ülkemizde ise, çocuklarda Tip 2 Diyabet henüz seyrek görülüyor. Erişkinlerde olduğu gibi çocuklarda da Tip 2 Diyabet vakaları, karın bölgesinde yoğunlaşan şişmanlık, boyun, ense ve koltuk altlarında deride koyulaşma ve kalınlaşma (buna akantosiz nigrikans denir), Tip 1 Diyabet’te olduğu gibi çok su içme, çok idrar yapma ve iştah artması gibi bulgularla başvurur. Tip 1 Diyabet’in tersine, Tip 2 Diyabet vakalarında bulgular, uzun süre önce başlamıştır ve bu çocukların ailelerinde birden fazla kişide Tip 2 Diyabet öyküsü alınır.